Odnaleźliśmy historyczny afisz z 1948 roku

Odnaleźliśmy historyczny afisz z 1948 roku

Opracowując historię Pomnika Bohaterów Poległych w Walkach o Kołobrzeg, wskazywałem, że nie jest znana data dzienna jego odsłonięcia (przeczytaj). Teraz udało się ją ustalić.

W 2023 roku przypada 75 rocznica odsłonięcia pomnika przy poczcie w Parku 18 Marca. To ważny pomnik na szlaku upamiętniającym bohaterów, którzy oddali swoje życie w marcu 1945 roku w Kołobrzegu. Nigdzie w literaturze nie wskazano, kiedy dokładnie odbyły się te uroczystości. Tymczasem w zbiorach Książnicy Pomorskiej w Szczecinie Anetta Bolechowska, adiunkt w Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu, natrafiła na afisz, na którym promowano odsłonięcie tego pomnika. Jest to prawdziwa perełka, pokazująca nie tylko przebieg całej uroczystości, ale również rzutująca na pewne kwestie historyczne w Kołobrzegu.

Zacznijmy od samych obchodów. Odbywały się one pod protektoratem (dziś użyte zostałoby słowo "patronat") wojewody szczecińskiego - Leonarda Borkowicza (1912-1989). Nazwa miasta w dopełniaczu brzmiała "Kołobrzega". Co warte podkreślenia, Komitet Organizacyjny wskazał, że miasto zostało zdobyte przez "Oddziały I Armii Odrodzonego Wojska Polskiego", ale zwrócono też uwagę, że miało to miejsce "przy współudziale bratniej Armii Radzieckiej". Obchody były dwudniowe. 17 marca miał miejsce uroczysty capstrzyk i apel poległych. Drugiego dnia, 18 marca, zebrano się przed ratuszem o godz. 9.00. Potem udano się do parku, gdzie odsłonięto pomnik. Następnie, pochód dotarł na cmentarz pod latarnią morską, gdzie złożono kwiaty na grobach żołnierzy polskich i radzieckich. Warte podkreślenia jest to, że o godz. 10.30 miało miejsce oficjalne nabożeństwo. W południe odbyła się defilada. W ratuszu miało natomiast miejsce uroczyste posiedzenie Miejskiej Rady Narodowej. Było przewidziane na godzinę, gdyż potem miał być żołnierski obiad, a następnie akademia i zabawy.

Sprawdziłem w Archiwum Państwowym w Koszalinie i faktycznie, w teczce Miejskiej Rady Narodowej w Kołobrzegu znajduje się protokół z posiedzenia odbytego w dniu 18 marca 1948 roku. Przewodniczył mu były pierwszy prezydent, a wówczas przewodniczący MRN - Stefan Lipicki. W posiedzeniu uczestniczył jego następca - Stanisław Brożek - w tym czasie już w roli przewodniczącego PPS, gdyż burmistrzem był wtedy Bolesław Zieliński, także biorący udział w obradach. Uroczyście wręczono dyplomy przedstawicielom oddziałów walczących Kołobrzegu w marcu 1945 roku. Głos zabrał prof. Zakrzewski z Ligi Morskiej. Przewodniczący rady i burmistrz otrzymali od niego ryngrafy, co miało zobowiązywać do wytężonych działań na rzecz odbudowy miasta. Na koniec, odśpiewano "Rotę" przy akompaniamencie Orkiestry Reprezentacyjnej Marynarki Wojennej w Gdyni.

W 1946 roku 18 marca był dniem wolnym od pracy na ziemi kołobrzeskiej. Nie udało mi się ustalić, czy tak było również w roku 1948.

Robert Dziemba
Źródła ilustracji:
1 Afisz wydrukowany przez Państwowe Słupskie Zakłady Graficzne Oddz. Kołobrzeg, ze zbiorów Książnicy Pomorskiej w Szczecinie, domena publiczna.
2 Protokoły z posiedzeń Miejskiej Rady Narodowej w Kołobrzegu 1948 r. Archiwum Państwowe w Koszalinie, Sygn 40., s. 7-8.



Administratorem danych osobowych jest Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu www.muzeum.kolobrzeg.pl.
Jednocześnie informujemy że zgodnie z rozporządzeniem o ochronie danych osobowych przysługuje ci prawo dostępu do swoich danych, możliwości ich poprawiania, żądania zaprzestania ich przetwarzania w zakresie wynikającym z obowiązującego prawa..

Copyright © 2022-2024 Muzeum Oręża Polskiego w Kołobrzegu. Wszelkie prawa zastrzeżone.